АЛЛОҲНИНГ АЛ-ВОҲИД ИСМИ ВА МАЪНОСИ

 

Ал-Воҳид 

Аллоҳ таоло Ўзини Ал-Воҳид — Ягона деб Қуръонда беш марта атаган. Ал-Воҳид — мавжуд бўлган барча нарсанинг манбаидир. У Ягонадир, У Яккадир ва ҳар жиҳатдан Беназирдир.

Воҳид сўзи араб тилидаги вов–ҳа–дол (و ح د) илдизидан келиб чиққан бўлиб, у тўртта асосий маънони англатади:

Биринчи маъно — битта бўлиш, битта қилинмоқ ва битта деб аталмоқ.

Иккинчи маъно — боғлаш, қўшиш ва бирлаштириш.

Учинчи маъно — ягона ва бетакрор бўлиш.

Тўртинчи маъно — бошқалардан мутлақ айри, якка бўлиш.

Бу илдиз Қуръонда 68 марта, тўрт хил шаклда келган. Улардан айримлари:
воҳидан — «битта»,
воҳидатан — «ягона, якка»,
ваҳдаҳу — «якка ҳолда, фақат Унинг Ўзи».

Луғавий жиҳатдан воҳид — зотида ва сифатларида якка, ўхшаши йўқ Зот маъносини англатади. Тавҳид ҳам шу илдиздан келиб чиққан бўлиб, у ягона деб эътироф этиш маъносини билдиради.

Тавҳидуллоҳ — Аллоҳни:

• рубубиятда — яратиш ва бошқаришда Ягона деб билиш,

• исм ва сифатларда — Унинг зоти ва сифатларида ўхшаши йўқ деб эътироф этиш,

• улуҳиятда ва ибодатда — Унга якка ҳолда ибодат қилиш деганидир.

Бу уч жиҳатдан бирини инкор этиш ширк, яъни Аллоҳга шерик қўшиш ҳисобланади. Ягона бўлиш — фақат Аллоҳга хос сифатдир; У зотида, ҳукмронлигида, амалларида ва қудратида яккадир.

Аллоҳ таоло марҳамат қилади:

«… барча махлуқот Аллоҳ — Воҳид ва Қаҳҳор ҳузурига чиқадилар».
(Қуръон, Иброҳим 14:48)

«Эй зиндондаги икки ҳамроҳим! Турли раблар яхшироқми ёки Аллоҳ — Воҳид ва Қаҳҳорми?»
(Қуръон, Юсуф 12:39)

«Айт: Мен фақат огоҳлантирувчиман. Аллоҳдан ўзга илоҳ йўқ — У Воҳид ва Қаҳҳордир».
(Қуръон, Сод 38:65)

«У зот покдир. У — Аллоҳ, Воҳид ва Қаҳҳордир».
(Қуръон, Зумар 39:4)

«Бугун мулк кимники?» — «Аллоҳникидир, Воҳид ва Қаҳҳорники».
(Қуръон, Ғофир 40:16)

Қудратли Жуфтлик

Қуръонда Ал-Воҳид исми ҳар сафар Ал-Қаҳҳор исми билан бирга келади. Бу жуфтлик Аллоҳнинг мутлақ ҳукмронлиги ва чексиз қудратини ифодалайди.

Ал-Қаҳҳор барчани Ўз иродасига бўйсундиришга қодир; бу қудрат эса фақат Ал-Воҳидга хосдир. Осмонлар ва ердаги барча нарса — хоҳлаб ёки хоҳламай — фақат Ал-Воҳидга бўйсунади.

Бу исм билан қандай яшаш мумкин?

1. Аллоҳнинг Ягоналигини ўзингга ва бошқаларга эслат.

Аллоҳнинг Ягоналиги — барча пайғамбарлар келтирган асосий даъватдир. Агар сен Ал-Воҳидни ҳақиқий англасанг, ибодатинг ҳам фақат Унга қаратилган бўлади. Дуони фақат Унга қил, қурбонликни фақат Унинг учун қил, садақани фақат Унинг розилиги учун бер. Тавҳидни ўрган ва бу исмни фарзандларингга ҳам ўргат.

2. Аввало Ал-Воҳидга юзлан.

Қийинчилик келганда аввал Ал-Воҳидга мурожаат қил, кейингина бошқа сабабларни ишга сол. Касал бўлсанг, аввал шифони Ал-Воҳиддан сўра; қалбинг оғриса, аввал Унинг тузатишини сўра. Осмонлару ернинг Парвардигорига мурожаат қилиш имкони бор экан, нима учун бошқани устун қўяйлик?

3. Атрофингда Ягоналик далилларини кўр.

Бутун коинотнинг уйғунлиги Аллоҳнинг Ягоналигига далилдир. Қуёш ва ой ҳаракати, ҳаво таркиби, ер ва денгизлар, сайёралар, боланинг туғилиши, инсон танасининг мукаммал ишлаши — буларнинг барчаси Ягона Яратувчининг борлигини кўрсатади.

4. Ал-Воҳидга таваккал қил.

Тавҳид — барча ишлар фақат Ал-Воҳид томонидан бошқарилишини тан олишдир. Яратиш, ризқ бериш, бериш ёки тийиш, ҳаёт ва ўлим — буларнинг барчаси фақат Унинг қўлидадир. Шунинг учун Унга таваккал қил ва бил: У сен билан ҳамиша комил ҳикмат ва адолат билан муомала қилади.

5. Ўзингни ширкдан асрашни ўрган.

Аллоҳ таоло айтади:

«Албатта, Аллоҳ Ўзига шерик қўшилишини кечирмайди, ундан бошқа гуноҳларни эса хоҳлаган кимсасига кечиради».
(Қуръон, Нисо 4:48)

Пайғамбаримиз ўргатган қуйидаги дуони ёд ол:

«Аллоҳим, билиб ёки билмай Сенга шерик қўшишдан Сендан паноҳ сўрайман ва билмаган ҳолатларим учун мағфиратингни тилайман».
(Аҳмад)

Эй Аллоҳ, эй Ал-Воҳид!

Сен Ягона ва Якка Зотсан. Бизга Сенинг Ягоналигингга нисбатан мустаҳкам ва чайқалмас иймон ато эт, бу гўзал исмингни тўлиқ англашни, унга амал қилишни ва уни бошқаларга етказишни насиб эт. Барча турдаги ширкдан асраб, мағфират қилишингни сўраймиз. Омин.