АЛЛОҲНИНГ АЛ-АФУВВ ИСМИ ВА МАЪНОСИ

 

АЛ-АФУВВ (العفو)

Аллоҳ Ўзини Ал-Афувв — Кечирувчи, Гуноҳларни йўқ қилувчи, Из қолдирмасдан ўчирувчи Зот — деб Қуръонда беш марта зикр қилади. У ҳар қандай гуноҳ ёки хатони йўқ қилиб юборишга қодир Зотдир. Ал-Афувв фақатгина кечириб қўймайди, балки нотўғри амаллар, хатолар ва айбларни бутунлай ўчириб, улардан ҳеч қандай асар қолдирмайди.

Гуноҳларни йўқ қилувчи, Кечирувчи Зот

Афувв сўзи айн–фа–вов илдизидан келиб чиққан бўлиб, учта асосий маънони англатади. Биринчи маъно — кечириш ва афв этиш. Иккинчи маъно — ўчириш ва йўқ қилиш. Учинчи маъно — ихтиёрий равишда, лозим бўлганидан ҳам кўпроқ бериш.

Луғавий жиҳатдан афв сўзи икки тушунчани англатади. Биринчиси — барча изларни йўқ қилиш. Араб тилида у баъзан шамолга нисбатан ишлатилади, яъни у изларни учириб кетганидек. Иккинчи тушунча — ҳеч қандай чекловсиз, ихтиёрий равишда бериш. Ал-Афувв — инсоннинг гуноҳлари, хатолари, айблари ва уларнинг изларини ўчириб ташлайдиган Зотдир. Натижада У бандасидан рози бўлади ва ҳатто сўралмасдан туриб ҳам неъматлар ато этади.

Ал-Афувв Ўзи айтади:

«Албатта, Аллоҳ Афв этувчи ва Кечирувчидир»
(Қуръон, 4:43)

«Ана шуларни Аллоҳ афв этиши умид қилинади. Аллоҳ Афв этувчи ва Кечирувчидир»
(Қуръон, 4:99)

«Агар яхшилик қилсангиз ёки уни яширсангиз ёхуд гуноҳни афв этсангиз — албатта Аллоҳ Афв этувчи ва Қодир Зотдир»
(Қуръон, 4:149)

Кечириш ва мағфират ўртасидаги фарқ

Қуръонда Аллоҳнинг Ал-Афувв исми беш марта зикр қилинган бўлиб, шуларнинг тўрттасида Ал-Ғафур (Мағфират қилувчи) исми билан бирга келади. Аллоҳ азза ва жалл баъзи одамларни мағфират қилади, бошқаларини эса афв этади. Мағфират қилиш — гуноҳларни ёпиш ва Қиёмат куни учун жазоламаслик демакдир, лекин улар амал дафтарида қолади. Афв қилиш эса — гуноҳларни амал дафтаридан бутунлай ўчиришдир. Аллоҳ бандасини гуноҳлари билан эсламайди ҳам, сўроқ ҳам қилмайди, чунки улар йўқ қилинган бўлади. Афв — мағфиратдан улуғроқдир.

Қуръонда катта гуноҳлар ва афв

Аллоҳнинг афви Қуръонда оғир гуноҳлар билан боғлаб зикр қилинган. Масалан, Бани Исроилнинг бузоққа сиғиниши ҳақида:

«Шундан кейин Биз сизларни афв этдик, шояд шукр қилсангиз»
(Қуръон, 2:52)

Ёки Уҳуд жангида ортга чекинганлар ҳақида:

«Сизни синаш учун улардан қайтарди. Ва албатта сизларни мағфират қилди. Аллоҳ мўминларга фазл эгасидир»
(Қуръон, 3:152)

Бу — Ал-Афуввнинг нақадар гўзал афвидир.

Бу Исм билан қандай яшаш мумкин?

1. Бошқаларни кечиринг.
   Ғазабни ютиб, одамларни афв этувчилар жаннат аҳлидир. Ал-Афувв айтади:

«Кенгчиликда ҳам, тангликда ҳам инфоқ қиладиганлар, ғазабни ютадиганлар ва одамларни кечирадиганлар — Аллоҳ яхшилик қилувчиларни севади»
(Қуръон, 3:134)

Нафсингизга қарши курашинг ва қалбингизда ёмон ҳис-туйғуларнинг изи ҳам қолмаслиги учун Ал-Афуввдан ёрдам сўранг. Сизга зулм қилинса, ўз гуноҳларингизни эслаб, бошқаларни кечиришга интиланг — шунда Аллоҳ ҳам сизларни афв этади.

2. Бошқаларнинг хатоларини эсга солманг.
   Ал-Афувв айбламасдан афв этади. Бировнинг хатосини кечирганингиздан кейин уни қайта-қайта эслатманг. Аллоҳ гуноҳларни афв этгач, уларни ҳеч қачон тилга олмайди.

3. Муҳаббатингизни оширинг.
   Тасаввур қилинг: Аллоҳ ўтган барча гуноҳларингизни афв этди ва амал дафтарингизда битта ҳам гуноҳ қолмади. Ал-Афуввни қанчалик севиш кераклиги ҳақида тафаккур қилинг. Бунинг учун энг гўзал имконият — Рамазондаги Қадр кечасидир. Бу кечани қадрланг ва Аллоҳнинг афви нақадар гўзал эканини эслаб юринг.

4. Бу дуони қалбдан айтинг.
   Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи ва олиҳи Оиша розияллоҳу анҳодан:
   «Агар Қадр кечасини топсам, нима дей?» деган саволга шундай деганлар:

«Эй Аллоҳ! Сен Афв этувчисан, афвни севасан, мени ҳам афв эт»

(Аҳмад, Термизий, Насоий, Ибн Можа)

Бу дуони ёдлаб олинг ва ихлос билан Ал-Афуввдан сўранг. Фақат мағфират эмас, балки барча гуноҳларингизни бутунлай афв этишини сўранг.

Эй Аллоҳ, эй Ал-Афувв!
Сен барча гуноҳларни ўчиришга қодирсан. Бизларга бошқаларни афв этиш қувватини бер. Сени севишимиз ва неъматларинг ҳақида тафаккур қилишимизга ёрдам бер. Бизларни Сенга итоат қилишга муваффақ қил ва гуноҳларимизни, хатоларимизни, камчиликларимизни тўлиқ афв этишингни ихлос билан сўраб юрадиганлардан қил. Омин.